Studentenhuisvesting UvA Diemen

Studentenhuisvesting in coronatijden: van nood een deugd maken

Vanwege het coronavirus keerden veel internationale studenten terug naar hun thuisland, terwijl ze nog vastzaten aan een huurcontract. In Amsterdam, een stad met bijna 60.000 uitwonende studenten in verschillende typen woningen, sloegen onderwijsinstellingen en huisvesters de handen ineen om de internationale (uitwisselings)studenten tegemoet te komen. Door een flexibele aanpak konden Nederlandse studenten profiteren van de vrijgekomen ruimte.

Tussentijds de huur opzeggen

De Universiteit van Amsterdam (UvA) verwelkomt elk jaar bijna 4200 internationale studenten. Voor deze studenten is het vinden van huisvesting een flinke opgave. Ze hebben geen netwerk in Nederland, geen kennis van de Amsterdamse woningmarkt en het aanbod van kamers is krap. De UvA schiet deze studenten daarom te hulp door ze in contact te brengen met huisvesters, waarmee afspraken zijn gemaakt over het beschikbaar stellen van (gemeubileerde) kamers aan de internationale student. Dennis Gronert, programmamanager huisvestingsontwikkeling van de UvA, ziet dit aanbod als een soort landingsplaats: “Het geeft studenten de tijd om zelf een netwerk of wachttijd op te bouwen om vervolgens naar een andere woning in Amsterdam te gaan. Daarna bieden we de volgende lichting weer een landingsplaats.”

Veel internationale studenten zijn door de coronacrisis eerder naar huis gegaan. Het was onduidelijk wanneer het onderwijs weer zou worden hervat, en daarom kwam de UvA de studenten tegemoet door het hen makkelijker te maken om tussentijds de huur op te zeggen. In samenspraak met diverse huisvesters is dit gelukt, waaronder Woonstichting De Key. Zij zijn verantwoordelijk voor de huisvesting van ruim 1400 internationale studenten van de UvA. “Eigenlijk hebben we voor zulke huisvesting al 15 jaar hetzelfde soort contract”, vertelt account-manager Juliette Geraedts-Gunning. “Normaal gesproken kan iemand niet zomaar tussentijds zijn contract opzeggen, maar we stellen het welzijn van de studenten voorop.” Huisvesters zorgen zelfs voor de opslag van achtergelaten spullen, die de studenten op een later moment kunnen ophalen of laten terugsturen.

Studentenhuisvesting UvA Diemen
De Universiteit van Amsterdam verwelkomt jaarlijks zo'n 4200 internationale studenten. Bron: Kick Smeets

Nieuwe aanwas ongewis

De UvA houdt er rekening mee dat het komende collegejaar niet alle kamers door nieuwe internationale studenten gebruikt worden. Het is ongewis hoeveel er in het nieuwe semester naar Amsterdam komen. “We houden rekening met een terugloop vanwege reisrestricties, maar ook omdat studenten uit het buitenland door het coronavirus geen Engelse toelatingstoetsen konden maken. Daardoor zijn hun inschrijvingspapieren niet compleet en kunnen ze niet worden toegelaten. Een andere reden van de terugloop kan liggen bij het ontberen van genoeg financiën bij studenten en hun ouders. Daarnaast hebben we de exchange in het eerste semester geannuleerd”, legt Gronert uit.

De UvA en de huisvesters willen geen leegstand in een stad die kampt met woningnood. Daarom zochten zij samen naar een oplossing voor het komende semester. Afgesproken is dat zittende internationale studenten de mogelijkheid krijgen om ook volgend academisch jaar te blijven huren. “Ook hier stellen we ons flexibel op, omdat het contract van een internationale student normaal gesproken maximaal één academisch jaar duurt”, legt Geraedts-Gunning uit. “We staan altijd goed in contact met de UvA over hoe we de kamers vullen, dus ook hier konden we snel schakelen. Uiteindelijk was het regelen van alle nieuwe contracten wel een flink werkje, omdat alles juridisch moet kloppen.” Gemeubileerde woningen die door het vertrek van internationale studenten leeg kwamen te staan werden als tijdelijke woning aangeboden aan Nederlandse studenten.

Studentenhuisvesting UvA Diemen
Achtergelaten spullen van internationale studenten zijn verzameld, zodat zij die later kunnen ophalen of laten opsturen. Bron: Kick Smeets

Ruimte voor Nederlandse studenten

Het wegblijven van internationale studenten kan zorgen voor onverwachte leegstand, maar als oplossing kunnen Nederlandse studenten tijdelijk gebruik maken van de kamers. De vraag van studenten naar een kamer in Amsterdam is namelijk groter dan het aanbod: volgens Pieter Vermeulen van de gemeente Amsterdam bestond het tekort aan studentenwoningen in 2019 uit zo’n 9400 wooneenheden. “De studentenpopulatie is in het afgelopen jaar flink gegroeid, maar in de tussentijd zijn ook veel nieuwe woningen voor studenten in aanbouw genomen of al opgeleverd. De verwachting is dat het tekort licht is afgenomen of op zijn minst stabiel is gebleven.” De gemeente vertolkt in de huidige situatie enkel een begeleidende rol, aldus Vermeulen. “We hebben hulp aangeboden, maar dat was in beperkte mate nodig doordat de onderwijsinstellingen en corporaties goed hebben gereageerd op de situatie.”

Inmiddels heeft een groot aantal Nederlandse studenten gereageerd op kamers bestemd voor internationale studenten. Gronert: “We wisten vooraf niet zeker of hier behoefte aan zou zijn, want uiteindelijk betaal je wel meer voor een gemeubileerde kamer. Wat blijkt is dat deze kamers gretig aftrek vinden, zelfs al is het tot uiterlijk de zomer van 2021.”

‘Studenten komen ook voor de ervaring’

Volgens Gronert is het moeilijk om een prognose te maken voor het academisch jaar 2021/2022. Zelf verwacht hij dat internationale studenten dan de weg naar Amsterdam weer weten te vinden. “Je komt niet alleen om te studeren, maar ook voor de ervaring van wonen in Amsterdam”, voegt hij toe. “Het blijft echter koffiedik kijken.” Wel geven de UvA en betrokken huisvesters aan de flexibiliteit van de afgelopen maanden als maatstaf aan te houden als de effecten van het coronavirus verder reiken dan het collegejaar 2020/2021.