Groningen transformeert industrieterrein naar stoere stadswijk

Betaalbare woonruimte vinden in de stad Groningen is als een speld in een hooiberg zoeken. Veel vraag, te weinig aanbod. Daarom ontwikkelt de gemeente nu met marktpartijen en woningcorporaties een nieuw stadsdeel langs het Eemskanaal: Stadshavens. Ook voor mensen die niet de hoofdprijs kunnen betalen, maar wel graag in de stad wonen. Met een bijdrage uit de Woningbouwimpuls komen er 2.200 woningen bij in Stadshavens. Wethouder Roeland van der Schaaf is opgetogen: “De bijdrage maakt het verschil tussen een plan en een goed plan, dat we bovendien snel kunnen uitvoeren.”

Er is nog geen schop de grond ingegaan, maar Roeland van der Schaaf (wethouder wonen, ruimtelijke ordening, wijkvernieuwing en herstel) is nu al trots op het nieuwe stadsdeel aan de oostkant van het centrum van de stad. “We gaan een kwalitatief hoogstaande wijk neerzetten, een wijk met allure, zoals Groningen nog niet kent. En dat kan door de bijdrage uit de Woningbouwimpuls.”

Roeland van der Schaaf
Fotograaf: Wiebe Kiestra

Bouwterrein nodig

In de stad Groningen is woonruimte bijna net zo schaars als in Amsterdam. Ook de prijzen lijken op die van woningen in de Randstad. Terwijl juist de vraag naar betáalbare, duurzame woningen het grootst is, liefst dicht bij het centrum. Van der Schaaf: “We hebben dus in hoog tempo bouwterrein nodig: er moeten de komende vijf tot tien jaar 20.000 nieuwe woningen bijkomen! De enige plek dicht bij het centrum waar we op grote schaal woningen kunnen toevoegen, is het gebied waar we nu Stadshavens gaan ontwikkelen.”

Een gemengde wijk

“Het is een oud industrieterrein, er moet veel gebeuren. Daarbij hebben we de bijdrage uit de Woningbouwimpuls hard nodig, alleen al om te voorkomen dat de woningen te duur worden voor veel mensen. We willen dat het een gemengde wijk wordt, met veel betaalbare woningen. Een wijk waar ook de openbare ruimte van hoge kwaliteit is. Waar je gezond kunt wonen en werken. Dat vraagt veel aan investeringen, in bodemsanering bijvoorbeeld, bereikbaarheid en openbare ruimte, die we uit de reguliere exploitatie niet kunnen opbrengen. De Woningbouwimpuls zorgt dat we de kwaliteit kunnen waarmaken die we voor ogen hebben. En dat we de bouw van de woningen kunnen versnellen.”

2200 woningen

Van der Schaaf neemt ons mee de nieuwe wijk in. Hij schetst een groene, levendige omgeving. Een stoere wijk, waarin oude, industriële monumenten hun plaats behouden, zoals graanpakhuis de EMG-silo en de Cova-schoorsteen. Er is ruimte voor bedrijvigheid en ontspanning, maar vooral voor woningen. “Ruim 3.000 komen erbij, waarvan 2.200 uit de bijdrage Woningbouwimpuls van 18 miljoen euro. Prachtig! Rond de 600 zijn huurwoningen, sociale huur en middenhuur. De overige woningen, zowel koop als huur, vallen in de andere segmenten zoals appartementen en grondgebonden woningen bijvoorbeeld. Ik denk dat vooral starters op de woningmarkt, jonge professionals, en mensen met een middeninkomen hier blij mee zullen zijn. Grootste troef: Stadshavens ligt vlak bij het centrum én aan het water, langs het Eemskanaal. In de hele wijk heb je doorkijk naar het water.”

Akkoord op hoofdlijnen

Voor wethouder Van der Schaaf kan het allemaal niet snel genoeg gaan. Begin van de bouw staat gepand voor 2023. “Met de marktpartijen en corporaties - de ontwikkelaars VanWonen, VolkerWessels Vastgoed, BPD en de corporaties Lefier en Nijestee - hebben we een ‘Akkoord op hoofdlijnen’. We kijken of we een gezamenlijke BV kunnen oprichten en zijn gestart met de voorbereiding van het omgevingsplan en de daarbij behorende onderzoeken.”

Beeld: Wiebe Kiestra

Aanrader

“Door heel het land moet er gebouwd worden, kwalitatief goede en betaalbare woningen. Maar gemeenten zitten krap bij kas. De bijdrage Woningbouwimpuls maakt dan echt verschil: tussen een plan en een goed plan. Tussen een plan en een plan dat we snel kunnen uitvoeren. Dus ja, ik zou het gemeenten zeker aanraden een aanvraag te doen. Al is dat geen gemakkelijke opgave. Geheel terecht dat het Rijk een gedegen onderbouwing vraagt van de besteding van het geld, maar de kleinere gemeenten kunnen zich misschien laten afschrikken door het intensieve en complexe traject.”

Structurele zekerheid

“De Woningbouwimpuls helpt ook in de lokale politiek”, voegt Van der Schaaf toe. ”Bij zo’n project neem je een behoorlijk financieel risico. Draagt het Rijk eraan bij, dan weet je, en dan weet de gemeenteraad, dat je er niet alleen voor staat. Die steun is essentieel. Ik hoop dan ook dat de Woningbouwimpuls een blijvende bijdrage is de komende jaren. Sterker nog. Het zou alle gemeenten helpen als zij de zekerheid hadden van een langjarige financiële bijdrage. Structurele zekerheid!”

Tekst: Carla van den Bergen