Hart van Zuid in Hengelo: "Geknipt voor jonge stedelingen"

Ten zuiden van station Hengelo, richting Twentekanaal krijgt een nieuw stadsdeel vorm, Hart van Zuid. Belangrijkste kernmerken: eigenzinnig, met stedelijk elan, op sporen van een industrieel verleden. Hart van Zuid moet vooral jonge mensen aantrekken die graag in een dynamische omgeving wonen en op zoek zijn naar een betaalbaar huis. Die woningen komen er: met de bijdrage uit de Woningbouwimpuls kan Hengelo versneld 722 woningen bouwen. Programmamanager Sanne Elferdink: “Zo willen we meer Twents talent behouden voor Hengelo en de regio.”

Twente loopt over van talent. En er is voldoende werkgelegenheid om dit ter plekke in te zetten. Toch trekken veelbelovende jonge mensen weg naar de Randstad. “Hengelo heeft prachtige woonwijken,” zegt Sanne Elferdink, “maar ze missen het stedelijke elan waar jonge mensen van houden. Een spannende, creatieve omgeving én een betaalbaar huis.”

Industrieel verleden

Die groep jonge mensen zal zich in het nieuwe stadsdeel Hart van Zuid thuis gaan voelen, is de opzet van de gemeente. Maar ook mensen die willen doorgroeien op de woningmarkt en die graag in het hart van de stad willen wonen. Hart van Zuid beslaat een gebied van vijftig hectare, zo’n vijfenzeventig voetbalvelden. Daarmee is het een van de grootste binnenstedelijke bouwprojecten van Nederland.

Sanne Elferdink - WBI Hart van Zuid Hengelo
Programmamanager Sanne Elferink. Fotograaf: Wiebe Kiestra

Een gebied met sporen van een rijk industrieel verleden: de fabrieken van bijvoorbeeld Stork, Hazemeijer en Dikkers stonden er. Pioniers die er hun dromen volgden. Toen bedrijven er in de jaren tachtig en negentig wegtrokken en industrieën inkrompen, kwam er ruimte vrij voor herontwikkeling. Die moest aansluiten op die eigenzinnige pioniersgeest van toen, passend bij mensen die in Hengelo iets anders dan anders zoeken.

Leren en ontmoeten

Elferdink: “We zijn in de jaren 2000 begonnen en de eerste helft is gespeeld, om in voetbaltermen te spreken. Grondaankopen gedaan, infrastructuur aangelegd, voorzieningen naar het gebied gehaald, zoals poppodium Metropool en ROC Twente in de voormalige ijzergieterij van Stork, pleinen opnieuw ingericht tot levendige ontmoetingsplaatsen. Een bruisend stadsdeel moet het worden om te wonen, te werken, te leren en te ontmoeten. Aan leren en ontmoeten is hard gewerkt. Nu is het tijd om woningen toe te voegen.”

Voor ‘de tweede helft’ staat dan ook veel woningbouw gepland. In Hart van Zuid gaat Hengelo samen met marktpartijen zo’n 1.000 woningen toevoegen. “De Woningbouwimpuls kwam als geroepen. Met de bijdrage van 4,2 miljoen euro kunnen we 722 woningen versneld bouwen, omdat we enkele projecten naar voren konden halen. En kunnen er nog meer betaalbare woningen worden gebouwd. Hiermee brengen we het tekort aan betaalbare woonruimte terug: 76% van dit aantal woningen valt onder het  betaalbare segment, conform de definities van het Rijk. We kunnen met de bijdrage bovendien de leefomgeving van de bewoners met veel groen en water een kwaliteitsimpuls geven.”

WBI Hart van Zuid Hengelo
Fotograaf: Wiebe Kiestra

Twents talent vasthouden

“We zijn nu voor sommige projecten in het stadium van bestemmingsplannen, die na de zomer naar de raad gaan of in ontwikkelingen zijn. Volgend jaar start de bouw in verschillende deelgebieden. Dat gaat zeker vruchten afwerpen! Want zo is de kans veel groter dat we Twents talent vasthouden, heel belangrijk voor de economische structuur in de regio. Mooi dat de Woningbouwimpuls daaraan kan meehelpen!”

Buren met ervaring opzoeken

De Woningbouwimpuls is voor gemeenten een uitkomst, vindt Elferdink. Een goed instrument, maar best lastig te hanteren. “Voor de aanvraag hadden we het grote geluk dat we experthulp kregen van de provincie Overijssel. Maar daarvóór had ik al contact gezocht met gemeente Enschede. Onze collega’s daar hadden met succes meegedaan aan de eerste tranche en wisten van de hoed en de rand! Echt een tip voor andere gemeenten: zoek buren met ervaring op. Ook een gesprek met experts van het expertteam Woningbouw in de ‘impulskamer’ leverde waardevolle informatie op over onze kansen en mogelijkheden.”  

Subsidies combineren

Sanne Elferdink heeft veel ervaring met subsidies aanvragen. “Meestal heb je te maken met een integrale opgave, woningen bouwen, de openbare ruimte, infrastructuur. Daar zijn verschillende subsidies voor. Het zou toch mooi zijn om in de toekomst de woningbouwopgave integraal te benaderen. Om de subsidies te combineren dus. Niet aanvliegen in ‘kokers’, maar als een geheel.”

Alleen binnenstedelijk bouwen

Over toekomst gesproken: Elferdink ziet de Woningbouwimpuls voor gemeenten graag blijven de komende jaren. “Wij hebben nog één uitbreidingsgebied aan de rand van de stad, maar verder hebben we geen ‘weilandplannen’ meer in de pijplijn. We offeren de natuur niet meer op voor woningbouw. Wij bouwen de komende jaren bijna alleen nog woningen in binnenstedelijk gebied. Dat is complex en kostbaar. Wil je de woningbouwopgave draaiende houden, dan is een rijksbijdrage nodig.”

Meer informatie

Wilt u meer weten over de Woningbouwimpuls? Kijk op de pagina over de Woningbouwimpuls op woningmarktbeleid.nl.

Tekst: Carla van den Bergen

Fotografie: Wiebe Kiestra